Do zobaczenia w Suchumi…

Patrzc z boku mogoby si wydawa, e kwestia Abchazji i Osetii Poudniowej to ju dla Gruzji zamknita sprawa, i co si stao to si nie odstanie. Gruzini jednak nie porzucaj nadziei. W ordziu noworocznym prezydent Saakaszwili zaproponowa rodakom, by wita si pozdrowieniem “Do zobaczenia w Suchumi“ wzorem dawnych Izraelitw witajcych si na Nowy Rok pozdrowieniem „Do zobaczenia w Jeruzalem”.

Mimo Wojny Sierpniowej w 2008 roku, w nastpstwie ktrej separatystyczne republiki ogosiy niepodlego, wadze Gruzji nie zaniechay dziaa dyplomatycznych na rzecz odzyskania utraconych ziem. W lipcu 2011 Senat USA przyj rezolucj uznajc Abchazj i Oseti Poudniow za regiony okupowane przez Rosyjsk Federacj. 17 listopada 2011 podobn rezolucj przyj Parlament Europejski. Dokument rekomenduje instytucjom unijnym uznanie Osetii Poudniowej i Abchazji za terytoria „okupowane”, oraz wspomina o „czystce etnicznej” wobec ludnoci gruziskiej w odniesieniu do konfliktw zbrojnych w tyche regionach. Zdecydowane uycie tych terminw przez instytucj europejsk odebrano w Gruzji jako wydarzenie przeomowe. Bohaterem gruziskich mediw sta si polski eurodeputowany Krzysztof Lisek – wspinicjator rezolucji.

Dokument zaleca europejskich organom wykonawczym silniejszy nacisk na Rosj w sprawie wypenienia zobowiza planu pokojowego z sierpnia 2008 roku. Rosja miaaby wycofa swoje wojska do linii status quo ante bellum oraz dopuci na teren separatystycznych republik europejsk misj monitorujc. (Pytanie: czy Abchazowie by j wpucili?). W dalszej kolejnoci Rosja miaaby wycofa swe wojska z separatystycznych regionw i anulowa uznanie ich niepodlegoci.

Wtpliwe, by rezolucja skonia Rosj do jakichkolwiek ustpstw w tej materii. „Rezolucja nie ma siy prawnej” – jak stwierdzi przedstawiciel rosyjskiej Dumy Andriej Klimov – dodajc, e rezolucja bya gestem Brukseli na osod Gruzji po jej ustpstwach, ktre pozwoliy na wejcie Rosji do wiatowej Organizacji Handlu. Podpisany przez Rosj plan pokojowy mia si prawn, a nie skonio to Moskwy do jego respektowania.

Podobnie kilkakrotnie wydawane przez Zgromadzenie Oglne ONZ rezolucje nawoujce do umoliwienia powrotu gruziskim uchodcom, nie przyniosy adnego skutku, do dzi Suchumi i Cchinwali odmawia dialogu na ten temat.

Cho rezolucje maj charakter bardziej symboliczny ni sprawczy, w Gruzji kady sygna poparcia rodowiska midzynarodowego jest odbierany jako sukces i ma szczeglne znaczenie w kontekcie politycznego i gospodarczego zblienia z Europ. A to moe oznacza wiksz ch zaangaowania si midzynarodowych struktur w uregulowanie konfliktu. Pierwszym tego zwiastunem jest owiadczenie nowego przewodniczcego OBWE.

Od jesieni 2008 roku pod egid UE, ONZ i OBWE prowadzone s starania o regulacj konfliktu w ramach obrad genewskich.

Wiele jednak wskazuje, e stanowiska Tbilisi i zbuntowanych republik pozostaj niezmiennie niekompatybilne. Tbilisi tradycyjnie neguje istnienie konfliktu etnicznego, wskazujc na Rosj jako wycznego sprawc problemu. Suchumi i Cchinwali daj uznania swojej niepodlegoci. Uznanie ich za terytoria okupowane dodatkowo podkrela, e nie s one podmiotem konfliktu, co jest nieprawd.

Wojna sierpniowa 2008 wzmocnia rosyjsk obecno militarn w obu regionach i pogbia ich wrogo wobec Gruzji. Podobnie nieufno i wrogo pogbiaj kolejne rezolucje struktur midzynarodowych, ktre widziane jako pro-gruziskie, zmniejszaj wiarygodno tych struktur jako mediatora. Polityczno-ekonomiczna izolacja Abchazji, od lat spycha ten region w objcia Rosji, z braku wyboru. Na razie Zachd zgadza si na wyznaczone przez Gruzj warunki prowadzenia rozmw, ale czy bdzie tak zawsze?

W ostatnim czasie prezydent Saakaszwili wielokrotnie wyraa przekonanie, e Rosja jako imperium niechybnie upadnie. W myleniu tym wida nadziej, e zmiany polityczne w Rosji pozwol Gruzji w przyszoci odzyska kontrol nad okupowanymi 20% terytorium. Jednak scenariusz, e rozpadajca si Rosja wyprowadza swoje wojska z Abchazji nie oznacza przecie, e Abchazowie zaczn kocha Gruzj i pozwol jej pozbawi si suwerennoci.

Sprawa jednoci terytorialnej pojawia si w gruziskich mediach co i rusz chociaby w kontekcie problemw rzeszy przesiedlecw, a ostatnio w kontekcie niszczenia gruziskich zabytkw Abchazji.

Podczas otwarcia szpitala w Gori, ktre bodaj najbardziej ucierpiao w wyniku wojny sierpniowej 2008, prezydent skorzysta z okazji by nawiza do rosyjskiego zagroenia i przemian dokonanych po Rewolucji R.

W przemwieniu porwna on obecny impet zmian (reformy, rozbudowa infrastruktura) z okresem zotego wieku i rzdw krla Dawida Budowniczego (XII wiek), ktry pokona najedcw i zjednoczy kraj. „Od czasw krla Dawida i Tamary nie zbudowano w Gruzji tak wiele jak w okresie ostatnich 2-4 lat” – powiedzia. Bardzo wyranie ta historyczna posta – symbol silnej, zjednoczonej i wieloetnicznej Gruzji – stanowi du inspiracj dla prezydenta. A historyczne odrodzenie kraju wydaje si jego najwiksz polityczn ambicj.

Warto wspomnie, e w ramach pierwszej przysigi prezydenckiej w 2004 roku Micheil Saakaszwili wyszed poza jej ramy i z wasnej inicjatywy zoy przysig na grobie krla Dawida Budowniczego w Gelati, gdzie zadeklarowa, e zjednoczenie kraju jest celem jego ycia. Dzi Tbilisi coraz czciej w miejsce „zjednoczenia” uywa terminu „deokupacja”.

„Odzyskanie Tbilisi zajo mu [Dawidowi Budowniczemu] 34 lata. Okupowana Abchazja i Osetia Poudniowa s dla nas dzi tym, czym wwczas byo Tbilisi”.

Tymczasem, z roku na rok pami, nostalgia i nadzieja podtrzymywane s piosenkami takimi jak ta: ogldaj

Tekst i zdjcie: Diana Zadura

Autorka prowadzi blog “Ciekawostki z Gruzji”

Napis na zdjciu: "Kocham Abchazj", w tle pomnik ku pamici ofiar walk o zjednoczon Gruzj, Tbilisi, 2011.

Artyku zosta opublikowany 16.01.2012 r. na na amach portalu „Polityka Wschodnia”: http://politykawschodnia.pl



(C) Kaukaz.net. Wszelkie prawa zastrzeone. Czytaj, cytuj (z podaniem autora i zrda), ale nie kradnij!