SERIA: NARODY / ETNOSY KAUKAZU


DIDOJCY (Didoi)



Zwani są także Cezami; naród żyjący na pograniczu dagestańsko–gruzińskim oraz na Równinie Kumyckiej (gdzie część z nich przesiedliła się w czasach sowieckich), należący do grupy narodów cezyjskich; nazwy własne: Didoi, Cezy. W Dagestanie jest ich ok. 15 tys., w Gruzji ok. 1 tys. Ich rdzennym terytorium są wysokogórskie auły położone w południowo–zachodnim Dagestanie: Sagada, Mitluda, Tliacuda, Chamaintli i Chenoch. Część etnografów zalicza Didojców do Awarów. Mówią w języku cezyjskim, spokrewnionym z językiem awarskim. Są muzułmanami–sunnitami. Zamieszkane przez nich wsie należą do najbardziej odizolowanych i zapomnianych obszarów Dagestanu.

Jako o ”plemieniu Diduri” wspominają o nich starożytne kroniki Pliniusza Starszego i Klaudiusza Ptolomeusza. Do XV w. na obszarze zachodniego Dagestanu istniała konfederacja wiejskich dżamaatów pod nazwą Diduri, w której skład wchodziło wiele dagestańskich narodów; dzieliła się na trzy związki: Dido–Szuratl (13 aułów), Dido–Asach (9 aułów) i Dido–Szaitl (12 aułów). Didojcy przez wieki utrzymywali bliskie stosunki z Gruzją, przerywane okresami wojen i najazdów. W IX–X w. gruzińscy misjonarze próbowali nawracać Didojców na chrześcijaństwo, jednak bezskutecznie. W XI w. Didojcy byli wasalami Turków seldżuckich, a w XV w. formalnie przyjęli islam (w rzeczywistości zostali zislamizowani dopiero na przełomie XVIII–XIX w.). Również od XV w. terminu Diduri, Didoi zaczęto używać do określania grupy etnicznej Didojców (nie zaś konfederacji plemion). Didojcy wzięli aktywny udział w wojnie kaukaskiej w XIX w. po stronie Szamila oraz w antyrosyjskim powstaniu z 1877 r.

Maciej Falkowski

















do góry

(C) Wszelkie prawa zastrzeżone - zarówno do fotografii jak i tekstów na stronie. W przypadku zainteresowania prosimy o kontakt z autorami.