SERIA: NARODY / ETNOSY KAUKAZU


KAJTAGCY (Chajdak')



Grupa etniczna żyjąca w środkowym Dagestanie; nazwa własna – Chajdak'. Część etnografów zalicza ich w skład Dargijczyków. Według spisu powszechnego z 1938 r. było ich 17 tys. Mówią językiem chajdackim, który jest dialektem języka dargińskiego; istnieje pięć gwar tego języka. Są muzułmanami–sunnitami. Najwcześniejsze świadectwa o Kajtagcach (Chajdak) pochodzą z IX–wiecznych kronik arabskich. W XIV w. Kajtagcy przyjęli islam. W wiekach XIV–XIX wchodzili w skład dużego związku politycznego tzw. Ucmijstwa Kajtagskiego, które uzyskało znaczne wpływy w Dagestanie w XVIII w.; w drugiej połowie XVIII w. ucmijstwo straciło na znaczeniu po najeździe Nadir–szacha na Dagestan (1742 r.). Po podpisaniu rosyjsko–perskiego pokoju w Giulistanie w 1813 r. ziemie Kajtagców weszły w skład Rosji. W latach 1860. władze carskie utworzyły rejon kajtagsko–tabasarański wchodzący w skład guberni dagestańskiej. Tradycyjnie zajmowali się uprawą roli i hodowlą bydła; zimą większość kajtagskich mężczyzn emigrowała w okolice Derbentu, gdzie pracowali jako najemni robotnicy. Ich kultura bliższa jest kulturze narodów równinnej i przedgórskiej części Dagestanu (przed wszystkim Kumyków) niż górskich narodów dagestańskich. W XIX w. każdy kajtagski auł stanowił oddzielną społeczność, która dzieliła się na poszczególne tuchumy (rody), zwane także żinsami; zachowały się wśród nich nieliczne elementy wierzeń i obrzędów przedislamskich.

Maciej Falkowski

















do góry

(C) Wszelkie prawa zastrzeżone - zarówno do fotografii jak i tekstów na stronie. W przypadku zainteresowania prosimy o kontakt z autorami.